Chảy máu cam là tình trạng phổ biến có thể xảy ra bất ngờ, gây khó chịu nhưng thường không nguy hiểm. Biết cách xử lý đúng giúp cầm máu nhanh, tránh biến chứng. Dưới đây là hướng dẫn sơ cứu bị chảy máu cam từ chuyên gia y tế, áp dụng ngay khi cần thiết.
Nguyên Nhân Thường Gặp Khiến Máu Cam Chảy
Màng mũi chứa nhiều mạch máu mỏng manh, dễ vỡ khi:
- Không khí khô làm niêm mạc mũi nứt nẻ
- Ngoáy mũi quá mạnh làm tổn thương mạch máu
- Va chạm, chấn thương vùng mũi hoặc đầu
- Huyết áp cao gây áp lực lên thành mạch
- Dùng thuốc chống đông máu (aspirin, warfarin)
- Viêm mũi dị ứng hoặc nhiễm trùng đường hô hấp
Phần lớn trường hợp chảy máu từ vùng trước vách mũi (khu vực Kiesselbach), dễ xử lý tại nhà. Chảy máu từ vùng sau mũi ít gặp hơn nhưng cần can thiệp y tế.
Cách Sơ Cứu Bị Chảy Máu Cam Hiệu Quả
Bước 1: Tư Thế Ngồi Đúng
Ngồi thẳng lưng, đầu hơi cúi về phía trước. Tư thế này giảm áp lực máu trong tĩnh mạch vùng mũi, đồng thời tránh máu chảy xuống họng gây buồn nôn hoặc sặc.
Tuyệt đối không ngửa đầu ra sau — sai lầm phổ biến khiến máu chảy vào họng, có thể gây nghẹt thở hoặc nôn.
Bước 2: Bóp Cánh Mũi
Dùng ngón cái và ngón trỏ bóp chặt hai cánh mũi (phần mềm phía dưới sống mũi) trong 10-15 phút liên tục. Thở bằng miệng trong lúc này.
Kỹ thuật bóp đúng:
- Bóp vào vị trí mềm, không bóp sống mũi cứng
- Giữ áp lực đều, không nới lỏng giữa chừng
- Đặt đồng hồ để tính thời gian chính xác
Sau 10-15 phút, nhả tay từ từ. Nếu máu vẫn chảy, lặp lại thêm 10-15 phút nữa.
Bước 3: Làm Mát Vùng Mũi (Tùy Chọn)
Đắp khăn lạnh hoặc túi đá lên sống mũi giúp co mạch máu, hỗ trợ cầm máu nhanh hơn. Không bắt buộc nhưng có thể áp dụng song song với bước 2.
Xử Lý Khi Máu Cam Chảy Lại
Nếu máu chảy trở lại sau khi đã cầm:
- Xì mũi nhẹ nhàng để loại bỏ cục máu đông bên trong
- Xịt thuốc co mạch mũi chứa oxymetazoline (Afrin) vào cả hai bên mũi — giúp co mạch máu tại chỗ
- Lặp lại quy trình bóp cánh mũi như hướng dẫn trên
- Liên hệ bác sĩ nếu không cầm được máu sau 30 phút
Phòng Ngừa Chảy Máu Cam Tái Phát
Sau khi cầm máu thành công, cần:
- Không ngoáy mũi trong 24 giờ tiếp theo
- Giữ đầu cao hơn ngực khi nằm nghỉ
- Bôi vaseline vào phần trước vách mũi 2-3 lần/ngày để giữ ẩm
- Tránh cúi người mạnh hoặc gắng sức trong vài giờ đầu
- Tăng độ ẩm không khí bằng máy phun sương nếu sống ở vùng khô hanh
Với người dùng oxy qua ống thông mũi: tăng độ ẩm phòng lên 40-50% để giảm nguy cơ chảy máu cam do niêm mạc khô.
Khi Nào Cần Đến Gặp Bác Sĩ Ngay
Cần đến cơ sở y tế khi chảy máu cam kéo dài hoặc sau chấn thươngCần đến cơ sở y tế khi chảy máu cam kéo dài hoặc sau chấn thương
Đến cơ sở y tế ngay nếu:
- Chảy máu kéo dài trên 30 phút dù đã xử lý đúng cách
- Chảy máu sau tai nạn, ngã hoặc chấn thương vùng đầu/mặt
- Cảm thấy choáng váng, ngất do mất nhiều máu
- Chảy máu cam thường xuyên (nhiều lần/tuần) không rõ nguyên nhân
- Đang dùng thuốc chống đông máu (aspirin, warfarin, rivaroxaban)
Điều Trị Y Khoa Cho Chảy Máu Cam Tái Phát
Với trường hợp chảy máu mũi mạn tính, bác sĩ có thể:
- Đốt mạch máu mũi bằng bạc nitrat, điện hoặc laser để ngăn chảy máu tái phát
- Nhét meche hoặc đặt bong bóng cao su vào mũi để tạo áp lực cầm máu
- Điều chỉnh liều thuốc chống đông nếu đó là nguyên nhân gây chảy máu
- Kiểm tra huyết áp và các bệnh lý nền như rối loạn đông máu
Người dùng oxy qua ống thông mũi cần thông báo với bác sĩ để điều chỉnh lưu lượng oxy hoặc tăng độ ẩm, giảm kích ứng niêm mạc.
Lưu Ý Quan Trọng Về Sơ Cứu Bị Chảy Máu Cam
Sơ cứu bị chảy máu cam tại nhà chỉ áp dụng cho trường hợp chảy máu nhẹ, không có dấu hiệu chấn thương nghiêm trọng. Nếu nghi ngờ gãy xương mũi, chấn thương sọ não hoặc chảy máu không cầm được, gọi 115 hoặc đến cấp cứu ngay.
Không tự ý dùng thuốc cầm máu đường uống mà không có chỉ định của bác sĩ. Với trẻ em dưới 2 tuổi hoặc người cao tuổi có bệnh lý mạn tính, nên thăm khám để xác định nguyên nhân chính xác.
Nội dung được tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Vũ Hữu Thắng – Bác sĩ Hồi sức Cấp cứu, Khoa Hồi sức Cấp cứu – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Hạ Long, với gần 10 năm kinh nghiệm lâm sàng.
Để đặt lịch khám tại Vinmec, vui lòng gọi hotline hoặc đặt lịch trực tuyến. Tải ứng dụng MyVinmec để quản lý lịch khám tiện lợi hơn.
Lưu ý: Bài viết chỉ mang tính tham khảo. Gọi 115 ngay khi gặp tình huống cấp cứu nghiêm trọng.
Cập Nhật Lần Cuối Vào Lúc 07.03.2026 by Vi Ánh
